Daarom moet je ’s nachts in de winter de gordijnen niet helemaal dichtdoen (anders lopen je stookkosten onnodig op)

Een subtiele verandering in je avondroutine kan deze winter onverwacht veel invloed hebben op je energierekening. Wat het vraagt is eenvoudig, maar gaat in tegen wat de meeste mensen vanzelfsprekend vinden.

De winter dwingt huishoudens tot een kleine maar bepalende keuze rond gordijnen en jaloezieën. Tussen comfort, privacy en kosten botst gewoonte met wat verstandig is. Met voorbeelden uit de praktijk wordt duidelijk hoe deze keuze verschillende bewoners raakt en welke aanpakken resultaat opleveren. Wat zegt dat over de komende seizoenen in Nederland en de rol van beleid en onderzoek?

Nachtelijke jaloezieën en een onverwacht neveneffect

In de winter trek je ’s avonds vaak de jaloezieën dicht om warmte binnen te houden. Logisch, denk je, want elke extra laag voelt als een deken voor het raam. Toch kan volledig sluiten anders uitpakken: het verandert het microklimaat rond het glas en zet ongemerkt processen in gang die je woning én portemonnee raken.

Wat er gebeurt tussen glas en lamel

Tussen jaloezie en ruit ontstaat bij volledig sluiten een afgesloten luchtlaag. Warme, vochtige binnenlucht koelt daar af tegen het koude glas en bereikt sneller het dauwpunt. Het resultaat is condens: druppels op het raam, in de sponning en langs rubberen dichtingen. Omdat de lucht niet circuleert, blijft het vocht langer hangen dan je merkt.

Die langdurige nattigheid is slecht nieuws voor kozijnen, verf en kit, en kan schimmelgroei voeden op plekken die je pas laat ziet. Bij oudere ramen of slecht geïsoleerde gevels is het effect sterker, maar ook moderne HR-ruiten zijn niet immuun als ventilatie onvoldoende is. Het voelt misschien warmer, maar je creëert stilletjes een probleem.

Kosten en comfort: waar je op let

Schimmel en beschadigde dichting tasten niet alleen materialen aan; ze drukken ook het wooncomfort. Natte kozijnen geven een kil gevoel en kunnen tocht verergeren. Reparaties, vervanging van rubbers of herstel van houtrot lopen op, terwijl extra stoken een minder droog huis nauwelijks prettiger maakt. Hoeveel kosten die druppels je op de lange termijn?

Zo houd je warmte binnen zonder bijwerkingen

De oplossing is niet ingewikkeld: creëer kleine luchtstromen en beperk stilstaande vochtige lucht, terwijl je de warmte behoudt. Denk aan deze aanpassingen in je routine.

  • Jaloezieën niet volledig sluiten: laat 2-3 cm ruimte of zet lamellen op kier.
  • Ventileer kort en krachtig voor het slapengaan: 5-10 minuten ramen tegen elkaar open.
  • Houd gordijnen minimaal 5 cm van het glas; voorkom afgesloten “stoffige” schachten.
  • Zet ventilatieroosters open en zorg voor afzuiging na koken en douchen.
  • Veeg ochtendcondens direct weg en controleer regelmatig de kierdichting.
  • Pas nachtverlaging beperkt toe: 1-2 graden volstaat in goed geïsoleerde woningen.

Nieuwbouw versus oudere woningen

In goed geïsoleerde huizen met balansventilatie is het risico kleiner, mits roosters niet dichtstaan en filters schoon zijn. Bij oudere woningen met enkel of ouder dubbel glas, of bij koude geveldelen, stapelt vocht zich sneller op achter dichtgetrokken jaloezieën. Droogtegedrag in huis speelt mee: wassen binnen drogen, lang douchen en koken zonder afzuigkap verhogen de luchtvochtigheid en versnellen condensvorming. Een kleine kier en een beetje luchtwisseling maken dan het verschil tussen behaaglijk en beschadigend.

Sanne Bakker
Geschreven door Sanne Bakker

Sanne Bakker schrijft over wonen, interieur en dagelijkse tips. Ze houdt van minimalistische ruimtes, slimme organisatie en duurzame decoratie die rust en gezelligheid brengen.